Czy wyniki twojej restauracji cię zadowalają?
W ruchliwe piątkowe i sobotnie wieczory stoliki są pełne, co sprawia wrażenie sukcesu. Ale jeśli zyski stoją w miejscu albo spadają, problemem mogą być ceny.
A może chodzi o coś zupełnie innego.
Jak więc dokładnie ustalić, skąd biorą się problemy?
Rozwiązaniem jest regularne śledzenie KPI (kluczowych wskaźników efektywności), które pozwalają wskazać konkretne obszary problemów i potrzebne usprawnienia.
A nawet jeśli twoja restauracja działa teraz sprawnie, regularne monitorowanie KPI jest niezbędne, żeby utrzymać przewagę w konkurencyjnej branży gastronomicznej.
Świat KPI bywa jednak skomplikowany – wskaźników jest mnóstwo.
Mimo to jest pięć rodzajów KPI restauracji, które powinien znać każdy restaurator: wskaźniki rentowności, rezerwacji, zespołu, doświadczeń gości i marketingu.
Gdy wiesz, do której kategorii należy dany wskaźnik, łatwiej ocenisz kondycję restauracji i to, co można w niej poprawić.
Przyjrzyjmy się więc każdej z nich.
W skrócie: KPI restauracji dzielą się na pięć rodzajów: rentowność (próg rentowności, koszt własny sprzedaży, udział kosztów pracy, prime cost, zysk brutto, marża netto), rezerwacje (goście bez rezerwacji, odwołania, no-show), zespół (rotacja pracowników i stolików, sprzedaż na kelnera), doświadczenia gości (wydatki na gościa, powracający goście, CSAT) oraz marketing (konwersja, zaangażowanie w mediach społecznościowych, koszt pozyskania klienta).
Spis treści
- KPI rentowności restauracji
- KPI rezerwacji
- KPI zespołu
- KPI doświadczeń gości
- KPI marketingowe
- Najczęściej zadawane pytania
- Podsumowanie
KPI rentowności restauracji
Żeby znaleźć przyczyny spadku lub stagnacji zysków albo po prostu zrozumieć ogólne wyniki finansowe lokalu, śledź kluczowe wskaźniki efektywności związane z rentownością.
Źródło: Tablein
Po pierwsze, obserwowanie KPI rentowności pozwala zmierzyć kondycję finansową restauracji.
Pomaga zrozumieć, czy biznes przynosi zysk, czy straty – a przede wszystkim jak i gdzie.
Te wskaźniki potrafią wskazać konkretne źródła kosztów, więc łatwo wychwycisz obszary, w których koszty wymykają się spod kontroli.
Do tego możesz za ich pomocą porównywać wyniki restauracji w czasie.
Możesz na przykład zestawić obecne dane z danymi z przeszłości i ocenić, czy biznes idzie w górę, czy ma kłopoty.
Krótko mówiąc, KPI dają ważny wgląd w pracę restauracji i pokazują, gdzie wprowadzić zmiany.
Zobaczmy teraz, które KPI należą do tej kategorii, co oznaczają i jak je obliczyć.
Próg rentowności
Próg rentowności to moment, w którym całkowita sprzedaż pokrywa wszystkie koszty – stałe (takie jak czynsz i wynagrodzenia) i zmienne (takie jak żywność i materiały). Powyżej tego progu każda sprzedaż przynosi zysk.
Wzór poniżej pokazuje, jak go obliczyć:
Źródło: Tablein
Jeśli twój próg rentowności jest niski, szybko pokryjesz koszty. To dobrze, bo wcześniej zaczniesz zarabiać.
Wysoki próg rentowności oznacza z kolei, że potrzebujesz większej sprzedaży, żeby pokryć wydatki, a to może sugerować, że trzeba zoptymalizować strukturę kosztów albo ceny.
Koszt własny sprzedaży (COGS)
Ten wskaźnik pokazuje bezpośrednie koszty przygotowania jedzenia i napojów, które serwujesz.
Załóżmy, że twoja restauracja specjalizuje się w pizzy.
Na początku miesiąca masz w magazynie składniki do pizzy warte 1000 zł. W ciągu miesiąca dokupujesz składniki za 4000 zł.
Na koniec miesiąca w magazynie zostają składniki do pizzy warte 800 zł.
Gdy wstawisz te liczby do wzoru poniżej, twój COGS za ten miesiąc wyniesie 4200 zł.
To bezpośredni koszt przygotowania pizz, które podano gościom w tym okresie.
Źródło: Tablein
Niższy COGS świadczy o sprawniejszym zarządzaniu kosztami, a to przekłada się na wyższą marżę zysku.
Wyższy COGS może z kolei oznaczać, że nie najlepiej zarządzasz zapasami albo że ceny w menu są za niskie.
Ten wskaźnik trzeba jednak oceniać w kontekście ogólnych wyników finansowych, żeby wiedzieć, jak wysoki lub niski może być.
Udział kosztów pracy
Ten KPI pokazuje, jaka część przychodów restauracji idzie na koszty pracy – wszystkie wydatki związane z zespołem, w tym wynagrodzenia i świadczenia.
Większość restauracji dąży do tego, żeby udział kosztów pracy wynosił od 25 do 35% sprzedaży.
Gdy obliczysz swój udział kosztów pracy ze wzoru poniżej, sprawdzisz, jak wypadasz na tle tego przedziału.
Źródło: Tablein
Ten KPI pomaga ocenić, jak efektywnie wykorzystujesz pracę zespołu.
Jeśli na przykład udział przekracza ten przedział, możliwe, że masz za dużo personelu i czas zoptymalizować obsadę.
Prime cost
Prime cost (koszty podstawowe) obejmuje COGS i całkowite koszty pracy. Pokazuje, ile wydajesz na składniki i wynagrodzenia zespołu – dwie z najbardziej kosztownych pozycji w prowadzeniu restauracji.
Źródło: Tablein
Niższy prime cost oznacza skuteczną kontrolę kosztów składników i pracy, a w efekcie lepsze marże.
Wyższy prime cost może natomiast wskazywać na problemy z zarządzaniem kosztami żywności i pracy, które obniżają rentowność.
W obu przypadkach ten KPI to prosta wskazówka, gdzie warto zoptymalizować największe wydatki.
Zysk brutto
Zysk brutto pokazuje, ile przychodu zostaje po odjęciu bezpośrednich kosztów przygotowania i podania jedzenia i napojów.
Źródło: Tablein
Niższy zysk brutto oznacza, że znaczna część przychodów idzie na pokrycie kosztów, co obniża ogólną rentowność.
Wyższy zysk brutto świadczy natomiast o skutecznym zarządzaniu kosztami i cenami, a to przekłada się na zdrowsze marże.
Marża zysku netto
Marża zysku netto pokazuje, jaki procent całkowitych przychodów zostaje jako zysk po odjęciu wszystkich wydatków. To KPI, który mówi, jak rentowny jest twój biznes.
Źródło: Tablein
Niższa marża netto oznacza, że mniejsza część przychodów zamienia się w zysk. Może to sygnalizować nieefektywność albo zbyt wysokie wydatki.
Jednak marża zysku netto w tej branży jest dość niska – wynosi około 3–5%, więc nie zniechęcaj się, jeśli twoja jest na podobnym poziomie.
Ale jeśli jest niższa, czas na poważne zmiany.
I gotowe.
To sześć kluczowych KPI rentowności, które warto śledzić w restauracji.
Ich zrozumienie pomoże ci podejmować świadome decyzje dotyczące zapasów, cen w menu i zarządzania kosztami.
Przejdźmy teraz do drugiej kategorii KPI – rezerwacji.
KPI rezerwacji
Jeśli zależy ci na sprawnym zarządzaniu restauracją, zdecydowanie zwracaj uwagę na KPI rezerwacji.
Zobaczmy, dlaczego są ważne.
Po pierwsze, KPI rezerwacji pomagają jak najlepiej wykorzystać dostępne miejsca.
Śledząc trendy w rezerwacjach, możesz mądrze przydzielać stoliki, skracać czas oczekiwania i poprawiać wrażenia gości z wizyty.
Źródło: Tablein
Monitorowanie rezerwacji pomaga też lepiej planować i rozdzielać zasoby, w tym grafik zespołu i przygotowanie jedzenia. To ogranicza marnotrawstwo i usprawnia pracę.
Dane o rezerwacjach mogą też wiele powiedzieć o preferencjach i zachowaniach gości.
Analizując wzorce rezerwacji i specjalne prośby, możesz spersonalizować wizytę, a zadowoleni goście chętniej wracają.
Wreszcie obserwowanie wskaźników związanych z rezerwacjami, takich jak odwołania, późne odwołania i no-show, pomaga ograniczyć utratę przychodów i podejmować świadome decyzje.
W kolejnych częściach krótko opisujemy najważniejsze KPI rezerwacji i wyjaśniamy, dlaczego warto je śledzić.
Goście bez rezerwacji a rezerwacje
Jeśli twoja restauracja przyjmuje rezerwacje, kluczowe jest to, ilu gości rezerwuje stolik, a ilu po prostu przychodzi bez rezerwacji.
Monitorowanie tego KPI pomaga znaleźć właściwą równowagę między gośćmi z rezerwacją i bez niej, co pozwala optymalnie rozplanować miejsca i dostosować zasady rezerwacji.
Nie ma na to wzoru – trzeba obserwować ruch gości i odnotowywać, czy rezerwują stoliki, czy przychodzą spontanicznie.
Wskaźnik odwołań
Wskaźnik odwołań pokazuje, ilu gości odwołuje rezerwację przed jej terminem.
Jeśli odwołają ją odpowiednio wcześnie, masz szansę zapełnić te stoliki innymi gośćmi.
Możesz go obliczyć ze wzoru:
Źródło: Tablein
Pamiętaj, że odwołania są normalne, bo plany się zmieniają.
Wysoki wskaźnik odwołań może jednak wskazywać na problemy z procesem rezerwacji lub komunikacją, które obniżają efektywność.
Wskaźnik późnych odwołań
Późne odwołania, czyli rezerwacje odwołane tuż przed ich terminem, to większe wyzwanie.
Wzór jest taki sam jak w przypadku odwołań, ale konsekwencje już nie.
Źródło: Tablein
Gdy odwołanie przychodzi za późno, nie zdążysz zapełnić stolików nowymi gośćmi i tracisz przychód z tych stolików.
Jeśli jednak monitorujesz ten KPI i wskaźnik jest wysoki, możesz podjąć działania zapobiegawcze, takie jak opłaty za późne odwołanie.
Gdy goście wiedzą, że nieodwołanie rezerwacji na czas ma konsekwencje finansowe, chętniej przemyślą swoje decyzje.
Wskaźnik no-show
No-show to sytuacja, w której gość z rezerwacją nie przychodzi i nie daje znać.
Statystyki pokazują, że w dużych miastach, takich jak Londyn, co piąty gość okazuje się no-show, więc łatwo zrozumieć, jak bardzo wpływa to na branżę gastronomiczną.
Źródło: Tablein
Jeśli jednak obliczysz swój wskaźnik no-show (ze wzoru powyżej), łatwiej ocenisz, czy wprowadzić rozwiązania takie jak depozyty i opłaty za no-show, żeby ograniczyć ten problem.
Zrozumienie gości i ich preferencji – czy wolą przyjść bez rezerwacji, czy zarezerwować stolik – oraz śledzenie odwołań i no-show to podstawa sukcesu restauracji.
Ręczne śledzenie tych liczb bywa jednak czasochłonne i podatne na błędy.
Narzędzia do rezerwacji, takie jak nasz system rezerwacji dla restauracji Tablein, bardzo to ułatwiają.
Źródło: Tablein
Panel raportów Tablein daje przejrzysty obraz danych o rezerwacjach i gościach, w tym statystyki łącznej liczby gości, no-show, odwołań, średniej liczby gości na rezerwację i gości odwiedzających lokal po raz pierwszy.
Uwzględnia też gości bez rezerwacji, których wpisujesz do Tablein.
Do tego Tablein pokazuje godziny z największą liczbą rezerwacji, skąd pochodzą twoi goście, kim są twoi najwierniejsi goście, i wiele więcej.
Dzięki jednemu narzędziu – a właściwie jednemu panelowi – masz pełny obraz ruchu gości i dane do śledzenia tych kluczowych wskaźników.
KPI zespołu
W gastronomii kluczowe jest zrozumienie zespołu i dobre zarządzanie nim.
Ważną rolę odgrywają tu KPI pracowników, które mierzą zarówno to, jak często ludzie odchodzą z pracy, jak i to, jak efektywnie wykonują swoje obowiązki.
Te KPI są niezbędne do prowadzenia dobrze działającej restauracji, więc omówmy najważniejsze z nich.
Wskaźnik rotacji pracowników
Utrzymanie pracowników to częste wyzwanie w gastronomii – średni roczny wskaźnik rotacji w ostatniej dekadzie wynosił 79,6%.
Ty też możesz obliczyć ten KPI ze wzoru poniżej – otrzymasz procent, który pokazuje, jak często pracownicy odchodzą z twojej restauracji.
Źródło: Tablein
Jeśli na przykład z 50 pracowników w ciągu roku odejdzie 10, wskaźnik rotacji wynosi 20%.
Wysoka rotacja może oznaczać wyższe koszty szkoleń i spadki jakości obsługi.
Jeśli jednak uważnie monitorujesz ten KPI, możesz wdrożyć strategie, które pomogą zatrzymać wartościowych pracowników i zbudować stabilny zespół, a to przełoży się na stałą jakość obsługi i zadowolenie gości.
Wskaźnik rotacji stolików
Sprawna rotacja stolików to kolejny kluczowy element pracy każdej restauracji.
Ten KPI mierzy, ile grup gości obsłużono przy stoliku w określonym czasie, i pokazuje, jak szybko restauracja może przyjmować nowych gości i maksymalizować przychody.
Obejmuje też to, jak szybko kelnerzy podchodzą do gości, obsługują ich, a potem sprzątają stoliki.
Wzór wygląda tak:
Źródło: Tablein
Wyższy wskaźnik rotacji stolików oznacza, że możesz przyjąć więcej gości, co potencjalnie zwiększa zyski, a jednocześnie świadczy o szybkiej i sprawnej pracy zespołu.
Upewnij się jednak, że wysoki wskaźnik nie wynika z poganiania gości.
Sprzedaż na kelnera
Wyniki sprzedaży kelnerów bezpośrednio odzwierciedlają ich efektywność i skuteczność.
KPI sprzedaży na kelnera pozwala wskazać najlepszych kelnerów w restauracji, a także tych, którym przyda się dodatkowe szkolenie.
Lepsze wyniki kelnerów nie tylko poprawiają wrażenia gości, ale też zwiększają sprzedaż, a w efekcie rentowność restauracji.
Oprócz tych trzech KPI możesz śledzić też inne wskaźniki, takie jak liczba pomyłek kelnera na gościa czy liczba gości obsłużonych w ciągu godziny.
Dzięki temu zobaczysz szerzej, jaką wartość każdy z kelnerów wnosi do restauracji.
Ostatecznie monitorowanie tych KPI zespołu pomoże ci stworzyć sprawniejszą restaurację, w której rotacja pracowników jest niższa, stoliki zwalniają się sprawnie, a sprzedaż jest zoptymalizowana.
KPI doświadczeń gości
Czwarty rodzaj KPI, który warto znać, to KPI doświadczeń gości.
Obliczanie tych wskaźników pomaga zrozumieć, jak dobrze obsługujesz gości, i wprowadzać świadome usprawnienia.
Te KPI pokazują też, jak wydają pieniądze twoi goście, a to może być przełomem w strategii cenowej, optymalizacji menu, a nawet w upsellingu.
Przyjrzyjmy się bliżej trzem takim wskaźnikom.
Średnie wydatki na gościa
Ten KPI mierzy średnie wydatki jednego gościa i pokazuje jego nawyki zakupowe. To jednocześnie KPI rentowności i doświadczeń gości.
Mierzenie go pomaga ustalić ceny w menu, które odpowiadają oczekiwaniom gości, a jednocześnie przynoszą zysk.
Możesz go obliczyć ze wzoru:
Źródło: Tablein
Obliczanie wydatków na gościa pomaga też szacować dzienne, tygodniowe i miesięczne przychody, a to ułatwia zarządzanie zapasami i decyzje dotyczące obsady.
Odsetek powracających gości
Odsetek powracających gości to procent gości, którzy jedli w twojej restauracji więcej niż raz.
Ten KPI pokazuje, jak lojalni są twoi goście i jak dobrze udaje ci się ich zatrzymać.
Wzór wygląda tak:
Źródło: Tablein
Statystyki pokazują, że zwiększenie retencji klientów zaledwie o 5% może podnieść zyski o 25%, a nawet o 95%.
Warto więc dbać o to, żeby ten KPI był jak najwyższy.
Wskaźnik zadowolenia gości (CSAT)
Omówienie KPI doświadczeń gości zakończymy wskaźnikiem zadowolenia gości (CSAT) – podstawowym KPI tego rodzaju.
CSAT pokazuje, na ile goście są zadowoleni z wizyty, i odzwierciedla jakość obsługi, jedzenia i atmosfery.
Możesz go mierzyć na podstawie opinii gości.
Po wizycie możesz na przykład poprosić gości e-mailem o opinię lub komentarz na temat jedzenia i obsługi, jak w przykładzie poniżej.
Źródło: Tablein
Możesz też przygotować ankietę, w której goście ocenią swoje zadowolenie w skali od 1 (bardzo niezadowolony) do 5 (bardzo zadowolony) albo od 1 (słabo) do 10 (doskonale).
Innym sposobem na sprawdzenie zadowolenia gości jest przeglądanie opinii w internecie, na przykład w Google czy na TripAdvisorze.
Regularne zbieranie i analizowanie danych CSAT, a także odsetka powracających gości i wydatków na gościa, pomaga zrozumieć, na ile restauracja spełnia oczekiwania gości.
Te KPI pozwalają też wskazać obszary do poprawy, a dzięki tej wiedzy możesz ulepszać wizyty gości, budować ich lojalność i rozwijać biznes.
KPI marketingowe
W erze cyfrowej obecność restauracji w internecie może przesądzić o jej sukcesie albo porażce.
Nie chodzi tylko o to, żeby mieć stronę internetową czy profil w mediach społecznościowych. Chodzi o to, żeby wykorzystać te narzędzia do pozyskania większej liczby gości i rozwoju restauracji.
Marketingowe KPI pokażą ci, czy jesteś na dobrej drodze.
Przyjrzyjmy się kilku wskaźnikom z tej kategorii.
Współczynnik konwersji
Jeśli przyjmujesz rezerwacje przez stronę internetową, warto mierzyć, ilu odwiedzających otwiera widżet rezerwacji i przechodzi cały proces rezerwacji od początku do końca.
Równie ważne jest to, ile osób otwiera widżet, ale szybko go zamyka, nie robiąc tego, na czym ci zależy.
Współczynnik konwersji mierzy więc, ilu odwiedzających wykonało działanie, na którym ci zależało.
Wyższy współczynnik konwersji pokazuje, że strona jest na tyle dobrze zrobiona, że skutecznie przekonuje odwiedzających, by zostali twoimi gośćmi.
Jeśli nie, najwyższy czas ją zoptymalizować.
Zaangażowanie w mediach społecznościowych
Dziś oprócz strony internetowej standardem jest też profil w mediach społecznościowych.
Wszyscy korzystają z mediów społecznościowych, a Instagram i Facebook to często pierwsze miejsca, które sprawdzają potencjalni goście, szukając restauracji.
Zaangażowanie w mediach społecznościowych, kolejny KPI marketingowy, obejmuje takie wskaźniki jak polubienia, komentarze, udostępnienia i nowi obserwujący przy twoich postach.
Innymi słowy, ten KPI pokazuje, jak chętnie odbiorcy reagują na twoje treści i jak bardzo ich one interesują.
Wysokie zaangażowanie sugeruje na przykład, że twoje treści trafiają do odbiorców, co może zwiększyć widoczność i liczbę obserwujących.
Media społecznościowe pozwalają też zbudować silniejszą więź z potencjalnymi gośćmi.
Koszt pozyskania klienta (CAC)
Ostatni KPI, o którym dziś wspomnimy, to koszt pozyskania klienta – koszt zdobycia nowego gościa dzięki twojej strategii marketingowej.
Obejmuje wydatki takie jak reklama, kampanie marketingowe i powiązane koszty ogólne.
Możesz go obliczyć z tego wzoru:
Źródło: Tablein
Zrozumienie tego KPI pomaga ocenić opłacalność kampanii marketingowych.
Niski CAC oznacza efektywne pozyskiwanie gości, a wysoki może wymagać zmian w strategii marketingowej.
Podsumowując, KPI marketingowe dają cenny wgląd w twoje działania marketingowe.
Pozwalają ocenić skuteczność strony internetowej, obecności w mediach społecznościowych i kampanii marketingowych.
Ostatecznie wszystko to pomoże ci zoptymalizować strategię marketingową i zwiększyć sukces restauracji.
Najczęściej zadawane pytania
Co to jest KPI w restauracji?
KPI (kluczowe wskaźniki efektywności) to mierniki, które pokazują, jak radzi sobie restauracja, i pozwalają wskazać konkretne obszary problemów oraz potrzebne usprawnienia. Dzielą się na pięć rodzajów: rentowność, rezerwacje, zespół, doświadczenia gości i marketing.
Jakie KPI powinna śledzić restauracja?
Warto zacząć od sześciu KPI rentowności: progu rentowności, kosztu własnego sprzedaży (COGS), udziału kosztów pracy, prime cost, zysku brutto i marży netto. Do tego dochodzą wskaźniki rezerwacji (odwołania, późne odwołania, no-show), zespołu (rotacja pracowników i stolików, sprzedaż na kelnera), doświadczeń gości i marketingu.
Jak obliczyć koszt własny sprzedaży (COGS) w restauracji?
Do wartości zapasów na początku miesiąca dodaj zakupy z tego miesiąca i odejmij wartość zapasów na koniec miesiąca. Na przykład 1000 zł + 4000 zł − 800 zł daje COGS równy 4200 zł.
Jaki powinien być udział kosztów pracy w restauracji?
Większość restauracji dąży do udziału kosztów pracy na poziomie od 25 do 35% sprzedaży. Wynik powyżej tego przedziału może oznaczać, że masz za dużo personelu i warto zoptymalizować obsadę.
Jaka jest średnia marża zysku netto restauracji?
Marża zysku netto w gastronomii jest dość niska – wynosi około 3–5%. Jeśli twoja jest niższa, czas na poważne zmiany.
Podsumowanie
I tak dotarliśmy do końca.
W tym obszernym artykule omówiliśmy pięć rodzajów KPI restauracji, które każdy właściciel restauracji powinien znać – i śledzić.
Od KPI rentowności, które pokazują, jak zwiększyć zarobki, przez KPI rezerwacji, które pomagają walczyć z odwołaniami w ostatniej chwili i no-show, po KPI doświadczeń gości i marketingowe, które pozwalają poprawić obecność restauracji w internecie i jej atrakcyjność dla gości.
Wszystkie wskaźniki, o których dziś pisaliśmy, to bezcenne narzędzia, które pomagają rozwijać biznes, przyciągać więcej gości i w efekcie zwiększać rentowność.
Zdecydowanie zachęcamy do mierzenia i analizowania tych KPI!
